Hopduvel

Hopduvel

Hopduvel

Een verduveld goed weekend! #hdf2016

ASSENAAR IN DE KIJKER:
MAARTEN VAN DE VOORDE

MAARTEN VAN DE VOORDE
Architect, stedenbouwkundige en landschapsarchitect

“Stedenbouw is respectvol omgaan met ruimte”

Zegt de naam Maarten van de Voorde je niets? De Hopduvel, die zelf zo graag het landschap bespeelt, stelt deze inspirerende Assenaar graag aan je voor. 

We bezoeken Maarten van de Voorde in Rotterdam op zijn werkplek bij WEST8, een gerenommeerd bureau voor landschapsarchitectuur en stedenbouw, waar hij samen met een internationaal team architecten, stedenbouwkundigen en productontwikkelaars werkt aan grote projecten. Hier komen grootsteden aankloppen met hun problemen, hier wordt bedacht hoe stadsgebieden getransformeerd kunnen worden en krijgen landschapselementen als parken en bruggen vorm.

“Het gaat over het thema,niet zozeer over mezelf

Behalve dat hij afkomstig is van Asse, heeft Maarten niet zoveel meer gemeen met onze gemeente. Omdat hij er niet meer woont, omdat hij er te weinig komt en nog niet vaak de kans kreeg om er iets te doen. Toch aanvaardde hij de uitnodiging om ‘Assenaar in de kijker’ te zijn. Al reageerde hij voorzichtig enthousiast. Hoe zou hij zijn ‘ding’ kunnen overbrengen?

Vooreerst is Maarten een groepsdier. Hij mist een beetje het ego van een ‘echte’ architect, zegt hij lachend. Een goed idee komt immers zelden van één persoon. Maarten gelooft heel sterk in teamwerk om het creatieve proces te versterken. Mensen met goede ideeën zijn meestal omringd door mensen met kennis van zaken en laten zich inspireren door boeiende mensen. Dat is net hoe men bij WEST8 werkt: verschillende disciplines samenbrengen en elkaar inspireren. En al voelt Maarten zich vereerd als ‘Assenaar in de kijker’, hij wil de aandacht vooral op zijn vak vestigen. Stedenbouw, architectuur en landschapsarchitectuur mogen dan wel minder populair zijn dan mode, fotografie of theater, het zijn wel actuele en tijdloze thema’s. De kwaliteit van onze leefomgeving en de omgeving waarin we in de toekomst zullen wonen, daar zijn toch veel mensen (on)bewust mee bezig.

MAARTEN_VAN_DE_VOORDE

Een sterke identiteit
Maarten schetst de uitdagingen waar we voor staan: er is de bevolkingstoename, er groeit een multiculturele samenleving die woont en werkt in een nieuwe stedelijkheid. Het oude contrast stad-platteland is opgeheven. Hoe kunnen we met meer mensen op eenzelfde plaats wonen zodanig dat het ook nog functioneert en aangenaam is? Gaan we behoudsgezind onze woonomgeving beschermen of gaan we met open vizier op zoek naar ‘net dat tikkeltje meer’? Met WEST8 gaat Maarten die uitdaging aan. Hij zoekt naar de kwaliteiten van een omgeving en probeert de identiteit van dat gebied te versterken. Een sterk zelfbeeld draagt immers bij tot een karaktervolle gemeente of stad. Onvermijdelijk moeten daarbij keuzes worden gemaakt. Asse bijvoorbeeld heeft een aantal sterke elementen waarmee het zich onderscheidt van andere gemeenten. Het glooiend landschap geeft mooie perspectieven, maar ook het historisch centrum biedt mogelijkheden.

 

De brug ziet er bewust willekeurig en chaotisch uit. Ze werd gemaakt uit stalen portieken en meer dan 1000 houten balken, verwijzend naar wrakhout dat aanspoelt in de duinen. Van zodra je de brug ziet opduiken, weet je dat de kust nabij is.

De brug ziet er bewust willekeurig en chaotisch uit. Ze werd gemaakt uit stalen portieken en meer dan 1000 houten balken, verwijzend naar wrakhout dat aanspoelt in de duinen. Van zodra je de brug ziet opduiken, weet je dat de kust nabij is.

“Wat we doen moet waarde toevoegen”

Maarten gaat op zoek naar aanknopingspunten die goed zijn en bouwt daarop verder. Iets toevoegen dat waardevol is, daar is niets verkeerd mee. Maar wat toegevoegd wordt aan onze leefomgeving moet wel waarde hebben. Bij heel wat mensen leeft nog sterk de traditie van afbreken en een drang naar ‘nieuw’. Want ‘nieuw’ wil zeggen ‘goed’ en ‘mooi’. Maar ‘nieuw’ betekent zeker niet altijd ‘mooi’. Bovendien is ‘mooi’ meestal iets voor hooguit vijf jaar. En daarna? Alles wat we realiseren is een kind van zijn tijd, daar kan je niet onderuit. Maar het is niet verkeerd om af en toe terug te kijken naar hetverleden en te onderzoeken welke elementen wel stand houden. Wat werkt er al vijftig jaar? Er zijn dingen die wel ‘mooi’ en ‘goed’ blijven.

Stedenbouw, landschapsarchitectuur, architectuur en productontwerp: verschillende disciplines

Een ontwerp start altijd met de analyse van de opdracht. Dan wordt gezocht naar een concept dat beantwoordt aan de (functionele) vraag en rekening houdt met de context en de geschiedenis van de plaats. Een ontwerp mag zeker geen krachtvertoning of machtsvertoon zijn. Als stedenbouwkundige moet Maarten een heel proces creëren en verschillende niveaus (het economische, het bestuurlijke, het architecturale, …) sturen. In het eindontwerp moeten al die niveaus een weefsel vormen, dan moet alles samenvallen en ‘werken’. Dat is het uiteindelijke doel.

Landschapsarchitectuur en het ontwerpen van buitenruimte is een andere discipline.
Er is niet alleen het proces, je creëert ook een object in de ruimte. Ook daar moet het ontwerp een meerwaarde opleveren.

Maarten geeft het voorbeeld van ‘Het Wrakhout’ in Wenduine. De voetgangers- en fietsersbrug overbrugt de drukke Koninklijke Baan en verbindt de polders met de duinen en het strand. Van bij aanvang was duidelijk dat het ontwerp niet louter functioneel mocht zijn, het moest iets losmaken bij de gebruikers. Er werd nagedacht over de constructiewijze, over de duinencontext, over het beeld dat die brug zou opleveren in de duinen, … Zo kreeg het project verschillende lagen: het functionele aspect, het structurele, de constructiewijze, het belevingsgevoel van de gebruikers,… Als al die lagen werken, dan krijg je een interessant project.

De beleving van de ruimte en de sterke relatie met de context vormen doorgaans de uitgangspunten van Maarten zijn werk. Dat uit zich ook in zijn woningontwerpen, waarvan de architectuur op het eerste gezicht nochtans eenvoudig lijkt. De gebouwen kennen niet alleen een heel sterke binnen – buiten relatie. Ook het gekozen materiaalgebruik is in relatie met de omgeving. Compositie en details zijn gevoelig en verfijnd. Bij het waarnemen of beleven van de gecreëerde ruimtes voel je dan ook dat er verschillende interessante lagen in verwerkt zitten. Maarten ontwerpt ook straatmeubilair, verlichting, speeltoestellen als kunstwerken,… Die veelzijdigheid in opdrachten en disciplines maakt zijn werk bijzonder boeiend.

Drukbezet, maar het voelt niet als werken
Wanneer Maarten niet in Rotterdam vertoeft, is hij onderweg naar projecten in binnen- en buitenland. Ondanks die drukke agenda maakt hij ook nog eens tijd voor Hopduvel. Gelukkig voelt het niet als werken, zo zegt hij zelf. Het is fijn na een realisatie te kunnen zeggen ‘daar hebben we toch wel iets knap van gemaakt’. Dan lijkt het ontwerp of de herinrichting plots een evidentie en is er een voldaan gevoel. Al zijn er natuurlijk ook altijd negatieve reacties, maar dat is logisch als je een uitgesproken vormentaal gebruikt en een eigen mening uitdraagt.

Tot de verbeelding spreken
Voor de Hopduvelfeesten stelde Maarten een programma samen waarbij de spanning tussen de verstedelijking en het glooiend landschap van Asse centraal staat. In de tentoonstellingen ‘Verbeeldend Asse’ en ‘Selectie’ toont hij hoe de diverse ruimtelijke, historische en culturele kwaliteiten van een bepaalde plaats in relatie staan tot zijn ontwerpen. Maarten laat het publiek deze kwaliteiten herontdekken in de hoop dat ze opnieuw en blijvend tot de verbeelding spreken. Ze moeten aanmoedigen om vanuit een versterkte identiteit naar de toekomst te kijken en een duurzame visie uit te werken.

FacebookTwitterEmail